Gender mainstreaming

De FOD Kanselarij van de Eerste Minister engageert zich om de gelijkheid tussen vrouwen en mannen te bevorderen. Op 5 januari 2015 keurde het directiecomité het tweede actieplan gender mainstreaming goed. 

Het actieplan van de FOD Kanselarij van de Eerste Minister bestaat uit 5 strategische doelstellingen die vertaald worden in verschillende operationele doelstellingen: 

Cover Actieplan Gender mainstreamingSD1. De mentaliteit binnen de Kanselarij blijven veranderen

De bewustwording van het belang van gender mainstreaming en de geleidelijke mentaliteitswijziging binnen de Kanselarij zelf werden ingezet dankzij de opleidingen over gender mainstreaming die sleutelmedewerkers van de Kanselarij hebben gevolgd (coördinatoren/coördinatrices gender mainstreaming, management, communicatiespecialisten). Maar daar stopt het werken aan een mentaliteitswijziging niet. De opleidingen worden de komende jaren uitgebreid tot alle personeelsleden. Verder zullen de gendercoördinatoren hun kennis en expertise permanent onderhouden en indien nodig verder verdiepen.

SD2. HR-beleid met oog voor gelijke kansen voor mannen en vrouwen

Wie zich voor de organisatie inzet, moet worden beschouwd als een individu en niet als een “middel”. Elke medewerker speelt een specifieke rol, verdedigt eigen belangen, doeleinden en competenties, zowel binnen als buiten de werkomgeving. Om de medewerkers als individu te valoriseren moet de werkomgeving die visie kunnen integreren door een cultuur van flexibiliteit te promoten. Het is niet langer de aanwezigheid die moet worden beloond maar de inzet, de houding en het resultaat.   

Om de organisatie de mogelijkheid te bieden een gendervriendelijk beleid te voeren, moet het HR-beleid rekening houden met de principes van menselijk kapitaal, integriteit, diversiteit, co-creatie en mensgericht leiderschap.

Operationele doelstellingen

  • "Employer branding"
  • Discriminatieloze rekrutering en selectie
  • Genderneutrale extralegale voordelen
  • Mensgericht leiderschap (Vitruvius-programma)
  • "Talent management"
  • Diversiteitsbeleid

SD3. Kwalitatieve analyse van gender mainstreaming

  • Het gender mainstreamingbeleid van een organisatie moet passen in een kwalitatief analysemodel vergelijkbaar met het EFQM-model dat in de openbare instellingen wordt gebruikt. De voorbereiding van dit model in samenwerking met de stafdienst B&B en de lijnmanagers maakt deel uit van de acties van 2015.

SD4. Aandacht voor de impact van het beleid op vrouwen en mannen

  • Gender budgeting

Voor de begrotingsopmaak moet een gendernota worden opgesteld. Die nota moet bij het ontwerp van algemene uitgavenbegroting worden gevoegd.   

  • Gendertest

De 'gendertest' wordt opgesteld in het kader van hoofdstuk 2 van titel 2 van de wet van 15 december 2013 houdende diverse bepalingen betreffende administratieve vereenvoudiging  die de nieuwe 'regelgevingsimpactanalyse' (RIA) invoert door de bepalingen van de oude testen (Kafka-test, DOEB) en de nieuwe testen (gendertest, KMO-test en coherentietest van het beleid ten gunste van ontwikkeling) op elkaar af te stemmen.

  • Overheidsopdrachten

Naar het voorbeeld van de milieueisen die voortvloeien uit de EMAS-doelstellingen kan het principe van gendergelijkheid opgenomen worden in de uitvoeringsvoorwaarden van de overheidsopdrachten. Verder kan de genderdimensie een plaats krijgen in de selectie- en gunningscriteria voor de overheidsopdrachten. In het kader van de opname van de genderdimensie in de selectiecriteria kan de niet-naleving van de sociale wetgeving en meer bepaald van de wetten betreffende gelijke kansen tussen vrouwen en mannen tot de uitsluiting van de inschrijver leiden.

SD5. De acties die ondernomen worden controleren en zorgen voor permanente kwaliteit

  • Integratie van de genderdimensie in de planningsinstrumenten

Het gaat om een belangrijke stap in de richting van een echt gender mainstreamingbeleid van de organisatie. De directie Externe Communicatie speelt een vooraanstaande rol op het vlak van gender mainstreaming. Die bevoegdheid is verankerd in het managementplan.   

  • Genderindicatoren per dienst  
  • Indicatoren om de integratie van gender in het beleid te meten
  • Evaluatie van de acties
  • Herformulering van de doelstellingen in een nieuw actieplan op het einde van de legislatuur

 

illustratieUitvoering

Om het actieplan op een efficiënte en kwalitatieve manier te kunnen uitvoeren, is er sinds 2012 een interne coördinatiestructuur. De leden van die structuur werken elk in een dienst die van strategisch belang is voor het welslagen van het project (wetgeving, begroting, statistieken, overheidsopdrachten, human resources, interne en externe communicatie).  Sinds het begin van hun mandaat hebben de gendercoördinatoren nauw samengewerkt met het IGVM en andere actoren op het vlak van gender mainstreaming. 

Resultaten: de Kanselarij, een voorbeeld van best practice

Het actieplan dat tussen 2012 en 2014 werd opgestart, werpt al zijn vruchten af. De belangrijkste resultaten zijn:

  • de bewustmaking van de federale communicatoren voor genderkwesties dankzij de publicatie van een nummer van de Comm Collection over de integratie van de genderdimensie in de federale communicatie (pdf, 84 p. – 2,01 MB). Deze brochure biedt een reeks praktische instrumenten en aanbevelingen voor een communicatie zonder enige vorm van genderstereotype. Om de theorie in de praktijk om te zetten, werden er ook workshops georganiseerd en werd een handige checklist gepubliceerd.
  • In 2013 stelde de Kanselarij het Résidence Palace ter beschikking van de organisatie JUMP. Die organiseert elk jaar het JUMP FORUM om de carrière van vrouwen te bevorderen en trekt daarbij 600 bezoekers aan uit privé- en openbare organisaties.  Tijdens het FORUM hebben de gendercoördinatoren een workshop gewijd aan gendervriendelijke communicatie, dit voor een gevarieerd publiek van vertegenwoordigers van de openbare sector (federaal, gewestelijk en Europees niveau).
  • Het IGVM vraagt aan elke minister om twee strategische acties te ondernemen voor gender mainstreaming. De gendercoördinatoren hebben de beleidscel van de eerste minister bijgestaan bij het formuleren, uitvoeren en opvolgen van het federale actieplan.
  • Gender mainstreamingopleiding voor het management
  • Opname in de databank “goede praktijken” van het IGVM